Św. Benedykt, Jan, Mateusz, Izaak i Krystyn - pierwsi męczennicy Polscy

Benedykt, Jan, Mateusz, Izaak i Krystyn - to grupa benedyktynów eremitów działających na ziemiach polskich. Benedykt z Janem prowadzili życie pustelnicze w pobliżu Monte Cassino, potem w Pereum koło Rawenny. Św. Romuald - ojciec życia pustelniczego na Zachodzie - chcąc mieć pomocników w pracy misyjnej, na zaproszenie Bolesława Chrobrego, wysłał ich do Polski. Osiedlili się w Międzyrzeczu i przygotowywali się do pracy misyjnej. Cesarz Otton III zaopatrzył ich w księgi i naczynia liturgiczne.

Król Bolesław Chrobry zapewnił im środki utrzymania i wyznaczył miejsce na klasztor - erem w Wojciechowie koło Międzyrzecza. Pierwszymi Polakami, którzy przyłączyli się do nich byli Mateusz i Izaak - nowicjusze (dwaj rodzeni bracia), oraz pochodzący z Wojciechowa Krystyn (zwany też Kryspinem). Krystyn w klasztorze był kucharzem, ale jego zachowanie się przed śmiercią i sama śmierć wskazują, że prowadził życie mnisze. Podczas nieobecności w kraju króla Bolesława Chrobrego pogańscy chłopi nocą z 10 na 11 listopada 1003 r. napadli na klasztor i ich zamordowali.

Pierwsza wyprawa misyjna benedyktynów - eremitów na ziemie polskie oraz ich śmierć męczeńska w 1003 roku stanowią dziejowe wydarzenie w historii Kościoła i Polski. Święci męczennicy: Benedykt, Jan, Mateusz, Izaak i Krystyn krwią swoją uświęcili początki wiary w narodzie polskim. Kalendarz liturgiczny nazywa ich Pierwszymi Męczennikami Polski. Zwani są także Pięcioma Braćmi Męczennikami. Byli rzeczywiście braćmi, choć nie łączyła ich ani narodowość, ani więzy krwi - zbratało ich męczeństwo. Jan Paweł II 2 czerwca 1997 roku podczas liturgii słowa w Gorzowie Wielkopolskim, mówiąc o męczennikach spod Międzyrzecza, powiedział: "Nazywa się tych męczenników Braćmi Polskimi, chociaż byli wśród nich cudzoziemcy".

W rok po męczeńskiej śmierci papież Jan XVIII bez wahania zaliczył ich w poczet świętych męczenników. Kult Pięciu Braci Męczenników najpierw szybko zaczął się rozwijać, ale w czasach protestantyzmu wygasł. Relikwie Pięciu Braci były złożone w w Gnieźnie, przewieziono je potem do Czech, a potem do Poznania. Ostatecznie złożono je w Kazimierzu Biskupim. Kult stawał się coraz bardziej powszechny, rozszerzał się na kolejne kraje Europy. Przyczynił się do tego św. Brunon, który napisał "Żywot Pięciu Braci". Dowiadujemy się z niego wiele szczegółów z życia męczenników. W 1966 roku ich relikwie sprowadzono z Kazimierza Biskupiego do Międzyrzecza i umieszczone w kościele pw. św. Jana Chrzciciela. W roku 1999 erygowano w Międzyrzeczu parafię pw. Pierwszych Męczenników Polski i przystąpiono do budowy sanktuarium. Kustoszami relikwii są Księża Pallotyni. W Międzyrzeczu istnieje Stowarzyszenie Opieki Paliatywnej im. Pięciu Braci Międzyrzeckich.

Opracowała: Agnieszka Obal